Ekonomi Sözlüğü
Enflasyondan rezervlere, faizden katılma hesabına 196 ekonomi ve finans terimi;
sade Türkçe tanımlar ve İngilizce karşılıklarıyla.
Uygulamada aç
arama, kategori filtresi ve çevrimdışı erişim
Temel Kavramlar (28)
- Ahlaki TehlikeRiskin sonucunu üstlenmeyeceğini bilen tarafın daha fazla risk alması. Kurtarma beklentisi bu davran…
- ArzSatıcıların belirli bir fiyattan satmaya istekli olduğu mal veya hizmet miktarı. Fiyat yükseldikçe a…
- Arz ve TalepFiyatın, satıcıların sunduğu miktar ile alıcıların istediği miktarın kesiştiği noktada oluşması. Piy…
- Asgari ÜcretYasayla belirlenen en düşük çalışma ücreti. Türkiye'de Asgari Ücret Tespit Komisyonu tarafından beli…
- Asimetrik BilgiTaraflardan birinin diğerinden daha fazla bilgiye sahip olması. Finansal piyasalarda fiyatlamayı boz…
- Bileşik GetiriKazancın anaparaya eklenerek sonraki dönemde de getiri üretmesi. Uzun vadede basit getiriden belirgi…
- BorçGeri ödenmek üzere alınan kaynak. Bireysel, kurumsal ve kamu borcu olarak sınıflandırılır.…
- BüyümeEkonominin ürettiği mal ve hizmet miktarındaki artış. Genellikle reel GSYH'deki yüzde değişimle ölçü…
- DurgunlukEkonomik faaliyetin yavaşladığı, büyümenin zayıfladığı dönem. Resesyondan daha hafif ve daha uzun sü…
- EkonomiKıt kaynakların sınırsız ihtiyaçlar arasında nasıl paylaştırıldığını inceleyen bilim dalı. Üretim, t…
- Esneklik (Elastikiyet)Bir değişkenin, başka bir değişkendeki değişime verdiği tepkinin ölçüsü. Talebin fiyat esnekliği en …
- Fırsat MaliyetiBir seçim yapılırken vazgeçilen en iyi alternatifin değeri. Kaynakların kıt olması nedeniyle her kar…
- GelirBir kişi ya da kurumun belirli bir dönemde elde ettiği kazanç. Emek, sermaye, kira ve kâr gelirin ba…
- Gelir DağılımıToplam gelirin toplumdaki bireyler arasında nasıl paylaşıldığı. Gini katsayısıyla ölçülür; 0 tam eşi…
- KaldıraçÖz kaynağa göre daha büyük bir pozisyon almak için borç kullanılması. Kazancı da kaybı da büyütür.…
- Kayıt Dışı EkonomiResmî kayıtlara girmeyen ekonomik faaliyetler. Vergi kaybına ve istatistiklerin gerçeği tam yansıtam…
- KrizEkonomik göstergelerin hızla ve ciddi biçimde bozulduğu dönem. Finansal, bankacılık ve ödemeler deng…
- Milli GelirBir ülkede belirli dönemde üretilen mal ve hizmetlerin toplam parasal değeri. GSYH ve GSMH gibi fark…
- Nominal ve ReelNominal değer cari fiyatlarla, reel değer enflasyondan arındırılmış olarak ifade edilir. Zaman içind…
- PiyasaAlıcı ve satıcıların karşılaşıp fiyatın oluştuğu ortam. Fiziksel bir mekân olabileceği gibi elektron…
- SermayeÜretimde kullanılan makine, tesis ve finansal kaynakların bütünü. Emek ve doğal kaynaklarla birlikte…
- Servet EtkisiVarlık fiyatlarındaki artışın kişileri daha zengin hissettirip tüketimi artırması. Borsa ve konut fi…
- Sistemik RiskTek bir kurumun sorununun tüm finansal sisteme yayılma tehlikesi. Düzenlemelerin temel gerekçelerind…
- TalepAlıcıların belirli bir fiyattan satın almaya istekli ve gücü olduğu miktar. Fiyat yükseldikçe talep …
- TasarrufGelirin tüketilmeyip biriktirilen kısmı. Yatırımın temel kaynağıdır ve ekonomik büyümenin ön şartlar…
- VadeBir finansal işlemin sona ereceği tarih ya da süre. Vadeli hesapta paranın çekilemeyeceği dönemi ifa…
- VerimlilikBelirli girdiyle üretilen çıktı miktarı. Uzun vadeli büyümenin ve reel gelir artışının temel kaynağı…
- YatırımGelecekte getiri sağlamak amacıyla kaynak ayrılması. Reel yatırım üretim kapasitesini artırır, finan…
Para Politikası (27)
Piyasa & Yatırım (26)
- Alış Satış Farkı (Spread)Bir varlığın alış ve satış fiyatı arasındaki fark. Dar spread, piyasanın likit olduğuna işaret eder.…
- Bedelsiz Sermaye ArtırımıŞirketin iç kaynaklarını sermayeye ekleyerek ortaklara karşılıksız pay vermesi. Yatırımcının toplam …
- BorsaMenkul kıymetlerin, emtianın ve türev araçların düzenli biçimde alınıp satıldığı organize piyasa. Tü…
- Borsa EndeksiBelirli ölçütlere göre seçilmiş hisse senetlerinin fiyat hareketini topluca ölçen gösterge. BIST 100…
- Devre KesiciAşırı fiyat hareketlerinde işlemlerin geçici olarak durdurulması. Panik satışlarını yavaşlatmayı ama…
- EmtiaStandartlaştırılmış temel mallar; petrol, altın, buğday gibi. Fiyatları küresel piyasalarda belirlen…
- Endeks FonuBelirli bir endeksi birebir takip etmeyi amaçlayan fon. Aktif yönetime göre maliyeti düşüktür.…
- Fiyat/Kazanç Oranı (F/K)Hisse fiyatının hisse başına kâra bölünmesi. Yatırımcının bir birim kâr için kaç birim ödediğini gös…
- FonBirden çok yatırımcının parasının bir havuzda toplanıp profesyonelce yönetildiği yapı. Katılma payı …
- GetiriBir yatırımdan elde edilen kazancın, yatırılan tutara oranı. Nominal ve reel olarak ayrı ayrı değerl…
- Getiri EğrisiAynı borçlanma aracının farklı vadelerdeki faizlerini gösteren eğri. Ters dönmesi resesyon sinyali o…
- Halka ArzBir şirketin paylarının ilk kez borsada yatırımcıya sunulması. Şirkete sermaye sağlar, payların el d…
- Hisse SenediŞirket sermayesinin belirli bir payını temsil eden, sahibine ortaklık hakkı veren menkul kıymet.…
- Katılım EndeksiFaizsiz finans ilkelerine uygunluk taraması yapılmış şirketlerden oluşan borsa endeksi. Türkiye'de B…
- Kira Sertifikası (Sukuk)Bir varlığa ya da hakka dayalı, faizsiz finans ilkelerine uygun menkul kıymet. Sahibine varlıktan el…
- Piyasa DeğeriBir şirketin borsadaki toplam değeri; hisse fiyatı ile pay sayısının çarpımıdır. Şirketin büyüklüğün…
- Piyasa Değeri/Defter Değeri (PD/DD)Şirketin piyasa değerinin özkaynağına oranı. 1'in altı, şirketin defter değerinin altında işlem görd…
- PortföyBir yatırımcının sahip olduğu tüm varlıkların bütünü. Hisse, fon, altın ve döviz gibi farklı araçlar…
- Portföy ÇeşitlendirmesiYatırımın farklı varlık türlerine dağıtılarak riskin azaltılması. Tek bir varlıktaki kaybın etkisini…
- RiskBeklenen sonuçtan sapma ihtimali. Finansta genellikle getirinin dalgalanma derecesiyle ölçülür.…
- Rüçhan HakkıSermaye artırımında mevcut ortakların yeni paylardan öncelikli alma hakkı. Ortaklık oranının korunma…
- Serbest Dolaşımdaki Pay (Halka Açıklık)Bir şirketin borsada işlem gören paylarının toplam sermayeye oranı. Düşük oran, fiyatın manipülasyon…
- TahvilDevletin ya da şirketin borçlanmak için ihraç ettiği, vade sonunda anapara ve faiz ödeyen menkul kıy…
- TemettüŞirketin dönem kârından ortaklarına dağıttığı pay. Dağıtım kararı genel kurulda alınır.…
- VolatiliteFiyatın belirli bir dönemdeki dalgalanma şiddeti. Yüksek volatilite hem risk hem fırsat anlamına gel…
- Yatırım FonuÇok sayıda yatırımcının parasının bir havuzda toplanıp profesyonelce yönetilmesi. Türkiye'de TEFAS ü…
Enflasyon (23)
Döviz & Dış Denge (22)
Makro Göstergeler (21)
Bankacılık (20)
Kamu Maliyesi (17)
Küresel Ekonomi (12)